Mavi Yolculuk... (Doğan Hızlan' ın bir yazısı)

[Eyüp Oğan]

Kurulduğu ilk günlerden beri üyesi olduğum, düzenli olarak takip ettiğim Gezgin Korsan forumunda 1000. mesajımın özel olmasını istedim...

Sevgilerimle

Mavi Yolculuk efsanesinin seyir defteri

Mavi Yolculuk birçok kimsenin tatil anıları arasında yer alır. Hep merak edilir, nasıl başlamıştır, kimin kafasından çıkmıştır, ilk yolculukta kimler vardı?
 
Mavi Yolculuk denince hiç kuşkusuz akla gelen üç ad, Halikarnas Balıkçısı, Sabahattin Eyüboğlu ve Bedri Rahmi Eyüboğlu’dur.

Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun Mavi Yolculuk Defterleri, resmin, yazının, şiirin eşliğinde bir günlük.
Onlara bakarken, hiç gitmediğim Mavi Yolculuk’u sevdim. Asla binmeyeceğim tekneye bile katlanabilirim. Hep söylerim ya, sanat merceğinden geçen doğa beni etkiler.

Hiç kuşkum yok Mavi Yolculuk’un kendisi, bu kitaplar, resimler, şiirler, yazılar sayesinde benim ilgimi çekiyor.

Kitabın başında çevirmen, yazar Erol Güney, İlk Mavi Yolculuk’u anlatıyor:

“Ankara’dayız, yaz başı. Kentte oldukça umutlu bir hava esiyor. Savaş bitti, Birleşmiş Milletler kuruldu, herkes demokrasiden, çok partili seçimden bahsediyor.
İşte tam bu sırada Milli Eğitim Bakanlığı Klasikler Dizisi’nin Tercüme Bürosu Şefi ve yakın dostum Sabahattin Eyüboğlu odama girdi:
- Sana bir teklifim var.
— Hayrola, nedir acaba?
— Bodrum’dan, Cevat Şakir’den bir mektup aldım. Diyor ki; birkaç arkadaşını topla, güneye gelin, güzelliğin ne olduğunu iyice anlayın. Balıkçı, daha önce bana böyle bir geziden bahsetti, ama zaman münasip değildi. Şimdi öyle geliyor ki, böyle bir gezinin zamanıdır. Bedri ile konuştum, o çoktan razı. Bir ressam nasıl olmasın ki? Şimdi soruyorum sen de gelir misin?
— Tabii ki, hem güneyi görmek hem de Balıkçı ile yakından tanışmak fırsatını kaçırır mıyım?
— Yaşa, öyleyse bir kişi daha bul, sekiz on kişi olursak iyi olur, masrafları paylaşırız, herkese daha ucuza gelir.”
Ekip kurulur hemen.

Mavi Yolculuk Defterleri ne zaman başlar? Bu soruların da yanıtını okuyalım:

“1945 yazında Bedri Rahmi, Sabahattin Eyüboğlu, Sabahattin Ali, Erol Güney, onun çocukluk arkadaşı Benya, Necati Cumalı ve şair Fuat Ömer Keskinoğlu, bu ilk Mavi Yolculuğa Cevat Şakir ve ahtapot avcısı Paluko’nun yelkeniyle açılırlar.
Bedri Rahmi Eyüboğlu, ilk gezide başlar Mavi Yolculuk defterlerine ve farklı yıllara ait on iki defter kalır bugüne.

Mehmet ve Hughette Eyüboğlu, düzenledikleri ve titizlikle korudukları Bedri Rahmi arşivini büyük bir cömertlikle açtılar, daha önce hiçbir yerde sergilenmemiş resimlerin ve yayınlanmamış şiirlerin Mavi Yolculuk Defterleri’nde buluşmasını sağladılar.
Böylelikle Mavi Yolculuk efsanesi ilk kez metinlerle değil, Bedri Rahmi’nin denizkızlarıyla, miçolarıyla, bakir koylardaki pina tarlaları ve şair portreleriyle, renkle, şiirle girecek düş dünyamıza...”

Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun defterlerini önce seyredip sonra okursanız, yolculuğun lezzetine varırsınız, kendinizi teknede, dostlarla birlikte bulursunuz.

Örnek verelim:
“Fuat denize düştü. Ben çok yüzdüm. Yörük kazanından mısır, bazlama.”
Bir başka resim.
Fuat Ömer Keskinoğlu, Sabahattin Ali, Balıkçı Paluko.

Yan sayfada da Paluko’nun Yelkeni şiiri:

“Nah var onda bir yelken
Bulut gibi
Paluko
Sabahattin Ali
Ağabeyim
Cevat Şakir
Fuat Ömer
Bu mavi geziciler neredeler?
Masmavi olup gittiler.”

Mehmet Eyüboğlu’nun, Boş Yürek, Dolu Yürek, Konumuz Mavi Yolculuk Portakalını Dilimlemek’te bir saptamasını gözden kaçırmayın:

“İşte bence, eski ve yeni Mavi Yolculuklar’ın arasındaki en önemli fark burada. Eskiyolcuların yürekleri, kafaları dolu, cüzdanları boştu. Şimdilerde ise cüzdanlar tıka basadolu yürekler ise...
Boş yürek, dolu yürek konumuz dışı, konumuz Mavi Yolculuk portakalı. Niyetimiz bu portakalı dilimlemek...”

Mavi Yolculuk Defterleri’ni alın elinize, açın sayfaları, türlerin eşsiz, ona özgü bileşimini yaşayın.

Gri kış günlerinde, denizden yansıyan güneş vursun odanıza.
 

[Umut Korkmaz]

çok güzel.
2000. mesajını merakla bekleyeceğim, umarım gittiğin uzak diyarlardan haberler verirsin bize.
sevgiler.

[Mustafa Aziz Çınar]

teşekkürler. şirin bir aktarım.. hiçbiri benimkiler gibi boş olmayan dolu dolu bin mesaj.. o mesajları bizler için yazan ellerinize sağlık eyüp hocam.. daha çoook mesajlarınızı okuyacağız.. hele de umutun dediği gibi uzaklardan göndereceklerinizi şimdiden beklemeye başladık  nerdeyse..

[Mehmet Erem]

evet evet,
bence de 2000'i beklemeye hiç gerek yok.
Eyüp ağabeyin ya kendi kaleminnden bal damlıyor, ya da hiç olmadı "kaleminden bal damlayanları" arıyor buluyor bizimle paylaşıyor hep! sağolsun!!
Nice on "binlere"...
Hep beraber...

[Cengiz Göl]

Eyup Korsan, teşekkürler. Okumak yetti. Söylenecek kelime yok.

[Utku Uçkan]

Eyüp korsanım ellerine sağlık. İnşallah dünya seyahatinizi de buralarda okumak nasip olur  .

[Hakan Biçen]

Eyüp Korsan teşekkürler
Yaz gelse de yine en azından gezi notlarınızı okumaya başlasak.

[Erdem Çakır]

Eyüp Korsanım bende 1500'e yaklaştım ama geriye bakınca pek bir şey bırakmamış gibi görüyorum kendimi.

Umarım ilerde sizin gibi güzel anlar yaşar ve aktarırım.

'' Gidiyoruz '' dediğiniz günü iple çekiyoruz hepberaber...

Sevgiler..

[Ahsen Yüksek]

Eyüp korsan çok güzel bir anlatımla,
Güzel bir anıyı paylaştınız bizler ile,
Çok çokkk teşekkürler....
Herkeste aynı dilek sizleri yolcu etmek,
Birden bir hüzün mü, burukluk mu, sevinç mi  oldu bende,
Umarım yıllar sonra, aynı yerde anılarınızı dinleriz hep birlikte sevinçle
 

[Eyüp Oğan]

"Mavi Yolculuk" yazısını ben de çok beğenerek okudum ve sizlerle paylaştım. Keşke o dönemlerde o güzel insanlarla o mavi yolculukları yapabilseymişiz.

Bu yazıyı severek okuyup, bana olumlu geri bildirimlerde bulunan Gekolara çok teşekkürler.

Fakat M. Aziz Çınar dostumuzun Nam-ı diğer Balta Korsanım' ın mesajına bir çift lafım olacak. Sevgili Balta Korsanım, senin tüm mesajların çok ince bir zekanın ürünü ve bizleri bu foruma toparlayan etkisi küçümsenmez... Severek okuyor, gülerek düşünüyoruz...

[Hakan Erim]

Teşekkürler Eyüp Korsan.



... da bu yazıyı okuyunca içimde bir şey cız etti. Mavi yolculuk 1945 - 50'lerde başlamış. 50-60 senede o güzelliklerin geldiği (getirdiğimiz) noktaya bakalım. Acaba diyorum, 50 sene sonra çocuklarımız bizim şimdiki anılarımızı okuyup bugünlere imrenecekler mi? O kadar kötü olacak mı? "O zamanlar asit yağmazmış, bu sularda canlılar varmış, hatta babamlar İstanbul'dan Bodrum'a, isterlerse İskenderun'a kadar tekne ile gidebilirlermiş" mi diyecekler? 

[Noyan Bakır]

Eyüp Korsanım,
Her zamanki gibi özenli ve güzel yazılarınızdan birini daha okuduk. Teşekkürler.
1000. mesajınızın özel olmasına gayret etmenize gerek yoktu bence. Çünkü sizin
her mesajınız özel zaten.

Adını andığınız o kişiye gönderdiğiniz ince dokunduruşa da bayıldım.
Şimdi ben onun 2000. mesajını dikkatle takip edeceğim.
Bakalım ben de herhangi bir özellik bulabilecek miyim?

 

[Abdullah Zöngür]

1945 yazı. Ağustos başları.

Benim yılım ve ay'ım. Dünyaya merhaba dediğim günler.

2010 kışı. mart ortaları.

Sonbaharım da yaşattığınız güzelim sıcaklık için Gönül dolusu teşekkürler Sevgili Oğan.

[mehmetsutcu]

1978 yılı idi.
Soğuk ve yağmurlu bir kış gününün akşam saatlerinde, Nişantaşı, Valikonağı caddesinin alt sokaklarında bir resim galerisinin iç ferahlatan salonunda Azra Erhat, söyleşisinde "Mavi yolculuk" u anlatıyordu. Yukarıda ki bahsi geçen satırları ilk orada öğrendim... Dinleyiciler arasında tiyatrocu Vasfi Rıza Zobu ve ismini hatırlayamadığım bir çok edebiyatçı da vardı.
O eski model, o zamanlar dia film dediğimiz çekimleri gösteren projeksiyon da Ege nin hiç tanımadığım yüzünü görmüştüm 
İşte, denize ve Ege ye ilk o zaman vurulmuştum...
O zamanlar nasıl bir olaya tanıklık ettiğimi maalesef bilmiyordum. Tatlı ihtiyar, Vasfi Rıza Zobu ile antrakt da sohbet ederken ne konuştuğumuzu hatırlamıyorum bile... Bu beni üzüyor...
Mavi Yolculuk terimini, Dünya literatürüne girmesini sağlayan 3. isim diyor vikipedi...
Onlar olmasaydı bu kadar güzel olmazdı Ege... 
 

[Kadir Kurtbayram]

“İşte bence, eski ve yeni Mavi Yolculuklar’ın arasındaki en önemli fark burada. Eskiyolcuların yürekleri, kafaları dolu, cüzdanları boştu. Şimdilerde ise cüzdanlar tıka basadolu yürekler ise...
Boş yürek, dolu yürek konumuz dışı, konumuz Mavi Yolculuk portakalı. Niyetimiz bu portakalı dilimlemek...”

Mavi Yolculuk Defterleri’ni alın elinize, açın sayfaları, türlerin eşsiz, ona özgü bileşimini yaşayın.

Gri kış günlerinde, denizden yansıyan güneş vursun odanıza.
 

Eline gönlüne sağlık Eyüp korsanım.

Ben mavi yolculuk için rahmet okunası balıkçı nın anlattıklarına  aşığım. Sokaklarda üç tekerlekli bir arabada eski kağıt toplayan bir adamın tezgahı sayılabilecek arabasındaki ''o '' kitabı almasaydım acaba bugün buralarda olabilirmiydim? Balıkçının ''Gençlik Denizlerinde'' adlı kitabını defalarca okumasaydım ne gemilerde çalışabilir,ne de bir tekne alabilirdim. Anlattıklarından balıkçının kelimeleri arasından gelen bodrum güneşlerinin mavisi ve ışığı sızıyor.

Mavi Sürgün!!! Cevat Şakir sürgündü...ama bu sürgün; öyle bir zamanda ve öyle bir yere olmuştuki aslında taaaa ruhunun derinliklerinde ve aslında bizimde ruhumuzun derinliklerinin taaaaa mavinin ve ışığın kaynağı olan deniz ve güneşin anası olan balıkçının gönlünün ve denizin kendisineydi.

Bilmem Mavi Sürgünü okudunuzmu? Ben okudum ve hala okuyorum.Ömrümün sonuna kadar da okumaya devam edeceğim.Ta ki mavi sürgün kendim olana kadar...